অনুশীলনীৰ প্ৰশ্নোত্তৰ
অতি চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্ন
১। মহাত্মা গান্ধীৰ কেতিয়া জন্ম হৈছিল?
উত্তৰ: ১৮৬৯ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে গুজৰাটৰ পোৰবন্দৰত মহাত্মা গান্ধীৰ জন্ম হৈছিল।
২। সত্যাগ্রহৰ কৌশল গান্ধীয়ে কোন দেশত পোনপ্ৰথমতে প্রয়োগ কৰিছিল?
উত্তৰ: মহাত্মা গান্ধীয়ে পোনপ্ৰথমতে দক্ষিণ আফ্ৰিকাত বৰ্ণবৈষম্যবাদৰ বিৰুদ্ধে সত্যগ্ৰহৰ কৌশল প্ৰয়োগ কৰিছিল।
৩। ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰে কিয় 'নাইট' উপাধি ত্যাগ কৰিছিল?
উত্তৰ: ১৯১৯ চনৰ ১৩ এপ্ৰিলত সংঘটিত জালিৱানৱালাবাগৰ বৰ্বৰ হত্যাকাণ্ডৰ প্ৰতিবাদত ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰে ব্ৰিটিছ চৰকাৰে প্ৰদান কৰা 'নাইট' (Knight) উপাধি ত্যাগ কৰিছিল।
৪। কাৰ কাৰ নেতৃত্বত ভাৰতত খিলাফৎ আন্দোলনৰ সূচনা হৈছিল?
উত্তৰ: মৌলানা চৌকত আলি আৰু মহম্মদ আলি (আলি ভাতৃদ্বয়)ৰ নেতৃত্বত ভাৰতত খিলাফৎ আন্দোলনৰ সূচনা হৈছিল।
৫। চৌৰীচৌৰাৰ ঘটনা কেতিয়া সংঘটিত হৈছিল?
উত্তৰ: ১৯২২ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উত্তৰ প্ৰদেশৰ গোৰখপুৰ জিলাৰ চৌৰীচৌৰাত এই ঘটনা সংঘটিত হৈছিল।
৬। কেনে পৰিস্থিতিত লালা লাজপত ৰায়ৰ মৃত্যু হৈছিল?
উত্তৰ: ১৯২৮ চনত লাহোৰত ছাইমন কমিছনৰ বিৰুদ্ধে ওলোৱা প্ৰতিবাদী সমদলৰ নেতৃত্ব দিওঁতে পুলিচে কৰা নিৰ্দয় লাঠি চালনাত গুৰুতৰভাৱে আহত হৈ লালা লাজপত ৰায়ৰ মৃত্যু হৈছিল।
৭। কেতিয়া আৰু ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ কোনখন অধিৱেশনত ভাৰতীয়সকলৰ মূল দাবী হিচাপে পূর্ণ স্বৰাজৰ দাবী উত্থাপন কৰা হৈছিল?
উত্তৰ: ১৯২৯ চনত জৱাহৰলাল নেহৰুৰ সভাপতিত্বত বহা ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ লাহোৰ অধিৱেশনত 'পূৰ্ণ স্বৰাজ'ৰ দাবী উত্থাপন কৰা হৈছিল।
৮। গান্ধীজীয়ে সবৰমতী আশ্ৰমৰ পৰা ডাণ্ডিৰ সাগৰ পাৰলৈ লোন আইন ভংগ কৰিবলৈ গৈছিল। সবৰমতী আশ্ৰম আৰু ডাণ্ডিৰ মাজত দূৰত্ব কিমান?
উত্তৰ: সবৰমতী আশ্ৰম আৰু ডাণ্ডিৰ মাজৰ দূৰত্ব আছিল ২৪১ মাইল (বা প্ৰায় ৩৮৫ কিমি)।
৯। সীমান্ত গান্ধী নামেৰে কাক জনা যায়?
উত্তৰ: খান আব্দুল গফ্ফাৰ খানক 'সীমান্ত গান্ধী' নামেৰে জনা যায়।
১০। লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা দ্বিতীয় ঘূৰণীয়া মেজমেলত কোনে কংগ্রেছক এককভাবে প্রতিনিধিত্ব কৰিছিল?
উত্তৰ: মহাত্মা গান্ধীয়ে দ্বিতীয় ঘূৰণীয়া মেজমেলত কংগ্ৰেছক এককভাৱে প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল।
১১। ১৯৩২ চনত সাম্প্রদায়িক বাঁটোৱাৰা ঘোষণা কৰা ব্ৰিটিছ প্ৰধানমন্ত্ৰীজনৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰ: ব্ৰিটিছ প্ৰধানমন্ত্ৰী ৰামছে মেকডোনাল্ড (Ramsay MacDonald)।
১২। কোনটো আন্দোলনৰ সময়ছোৱাত গান্ধীজীয়ে 'কৰিম কিম্বা মৰিম' শ্লোগান দিছিল?
উত্তৰ: ১৯৪২ চনৰ 'ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন'ৰ সময়ছোৱাত।
১৩। আজাদ হিন্দ ফৌজৰ প্ৰতিষ্ঠাতা কোন?
উত্তৰ: আজাদ হিন্দ ফৌজৰ মূল ধাৰণা আৰু প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল কেপ্টেইন মোহন সিঙে (পিছলৈ ৰাসবিহাৰী বসু আৰু সুভাষ চন্দ্ৰ বসুৰ দ্বাৰা পুনৰ্গঠিত হয়)।
১৪। 'মোক তেজ দিয়া, মই তোমালোকক স্বাধীনতা দিম' এই বিখ্যাত বাণীটো কোন ভাৰতীয় নেতাৰ আছিল?
উত্তৰ: নেতাজী সুভাষ চন্দ্ৰ বসুৰ।
১৫। ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজৰ সীমাৰেখাক কি নামেৰে জনা যায়?
উত্তৰ: ৰেডক্লিফ ৰেখা (Radcliffe Line)।
দীঘল উত্তৰৰ প্ৰশ্ন
১। সত্যাগ্রহ বুলিলে কি বুজা? যি তিনিটা স্থানীয় বিবাদৰ ক্ষেত্ৰত গান্ধীয়ে সত্যাগ্রহক প্রথমতে প্রয়োগ কৰিছিল সেই তিনিটাৰ বিষয়ে সংক্ষিপ্ত ৰূপত লিখা।
উত্তৰ:
সত্যাগ্রহৰ অৰ্থ:
'সত্যাগ্রহ' শব্দটো 'সত্য' আৰু 'আগ্রহ' শব্দ দুটাৰ সংযোগত সৃষ্টি হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে 'সত্যৰ প্ৰতি আগ্ৰহ' অৰ্থাৎ সত্যনিষ্ঠ হৈ কাম কৰা। মহাত্মা গান্ধীৰ মতে, সত্যগ্ৰহ কেৱল এক পক্ষীয় প্ৰতিৰোধ কাৰ্যসূচী নহয়, ইয়াৰ প্ৰধান আধাৰ হৈছে অহিংসা। জনতাই নেৰানেপেৰাকৈ শান্তিপূৰ্ণ আৰু সত্যৰ পথত থাকি ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক অবিচাৰৰ বিৰুদ্ধে মাত মতাটোৱেই হৈছে সত্যগ্ৰহ।
গান্ধীজীয়ে ভাৰতত প্ৰথম প্ৰয়োগ কৰা তিনিটা স্থানীয় বিবাদ:
চম্পাৰণ সত্যগ্ৰহ (১৯১৭): উত্তৰ বিহাৰৰ চম্পাৰণত ব্ৰিটিছ ভূস্বামীসকলে সাধাৰণ খেতিয়কসকলৰ ওপৰত কৰা অবিচাৰ আৰু শোষণৰ বিৰুদ্ধে গান্ধীজীয়ে প্ৰথমটো স্থানীয় সত্যগ্ৰহ চলাইছিল আৰু কৃষকসকলক ন্যায় প্ৰদান কৰিছিল।
খেড়া সত্যগ্ৰহ (১৯১৮): গুজৰাটৰ খেড়াত দুৰ্ভিক্ষ আৰু খেতি নষ্ট হোৱা সত্ত্বেও ব্ৰিটিছ চৰকাৰে কৃষকসকলৰ ওপৰত অত্যধিক ৰাজহ জাপি দিছিল। গান্ধীজীয়ে খেতিয়কসকলৰ হৈ অহিংস সত্যগ্ৰহৰ জৰিয়তে ৰাজহ ৰেহাইৰ দাবী উত্থাপন কৰে।
আহমেদাবাদ মিল শ্ৰমিক আন্দোলন (১৯১৮): আহমেদাবাদৰ সূতা কলৰ শ্ৰমিকসকলে ন্যায়সঙ্গত মজুৰি লাভৰ বাবে কৰা দাবীক সমৰ্থন কৰি গান্ধীজীয়ে মিল মালিকসকলৰ বিৰুদ্ধে শ্ৰমিকসকলক একত্ৰিত কৰি সত্যগ্ৰহ পৰিচালনা কৰিছিল।
২। ভাৰতত খিলাফৎ আন্দোলন কিয় আৰম্ভ হৈছিল?
উত্তৰ:
প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধত (১৯১৪-১৯১৮) মিত্ৰশক্তিৰ হাতত তুৰস্কৰ পৰাজয় ঘটিছিল। তুৰস্কৰ সম্ৰাটজনক সমগ্ৰ ইছলাম ধৰ্মালম্বীসকলে নিজৰ আধ্যাত্মিক গুৰু বা 'খলিফা' বুলি গণ্য কৰিছিল। যুদ্ধৰ পিছত ব্ৰিটিছ আৰু মিত্ৰশক্তিয়ে খলিফাৰ ক্ষমতা খৰ্ব কৰে আৰু পৱিত্ৰ স্থানসমূহৰ ওপৰত থকা অধিকাৰ কাঢ়ি লয়।
ইচ্ছা আৰু বিশ্বাসৰ বিপৰীতে খলিফাৰ এই মৰ্যাদা লাঘৱ হোৱাত সমগ্ৰ বিশ্বৰ লগতে ভাৰতীয় মুছলমানসকল শংকিত আৰু ক্ষুব্ধ হৈ পৰে। খলিফাক পূৰ্বৰ মৰ্যাদা আৰু অধিকাৰ ঘূৰাই অনাৰ উদ্দেশ্যৰে মৌলানা চৌকত আলি আৰু মহম্মদ আলিৰ (আলি ভাতৃদ্বয়) নেতৃত্বত ভাৰতত 'খিলাফৎ সমিতি' গঠন কৰা হয়।
গান্ধীজীয়ে এই আন্দোলনক ৰাষ্ট্ৰীয় স্বাৰ্থত হিন্দু আৰু মুছলমান সম্প্ৰদায়ৰ মাজত একতা গঢ়ি তোলাৰ এক সুৱৰ্ণ সুযোগ হিচাপে গ্ৰহণ কৰে আৰু খিলাফৎ আন্দোলনলৈ পূৰ্ণ সমৰ্থন আগবঢ়ায়, যিয়ে পৰৱৰ্তী সময়ত অসহযোগ আন্দোলনৰ পথ প্ৰশস্ত কৰে।
৩। ১৯২০-২২ চনত গান্ধীজীয়ে কিয় অসহযোগ আন্দোলন আৰম্ভ কৰিছিল? ইয়াৰ কাৰ্যসূচী কি আছিল? গান্ধীজীয়ে কিয় এই আন্দোলন বন্ধ কৰিছিল?
উত্তৰ:
অসহযোগ আন্দোলন আৰম্ভ কৰাৰ কাৰণসমূহ:
যুদ্ধোত্তৰ অৰ্থনৈতিক সংকট: প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ পিছত ভাৰতত বৃদ্ধি পোৱা দৰিদ্ৰতা, মূল্যবৃদ্ধি আৰু অৰ্থনৈতিক অসন্তুষ্টি।
ৰাওলাট আইন (১৯১৯): বিনাবিচাৰে যিকোনো লোকক কাৰাগাৰত নিক্ষেপ কৰাৰ ব্ৰিটিছৰ দমনমূলক নীতি।
জালিৱানৱালাবাগৰ হত্যাকাণ্ড (১৯১৯): নিৰস্ত্ৰ ৰাইজৰ ওপৰত জেনেৰেল ডায়াৰৰ বৰ্বৰ গুলি চালনা।
খিলাফৎ আন্দোলন: ইছলামৰ খলিফাৰ মৰ্যাদা সুৰক্ষা আৰু হিন্দু-মুছলমান একতা সংহতি কৰাৰ উদ্দেশ্য।
আন্দোলনৰ কাৰ্যসূচী: আন্দোলনটোত মূলতঃ নেতিবাচক (বৰ্জন) আৰু ইতিবাচক (স্বদেশী)—এই দুয়োটা কাৰ্যসূচী আছিল:
নেতিবাচক কাৰ্যসূচী: চৰকাৰী স্কুল-কলেজ, আদালত, বিধানমণ্ডল বৰ্জন; ব্ৰিটিছ সামগ্ৰী আৰু সুৰা বৰ্জন; চৰকাৰে প্ৰদান কৰা উপাধি আৰু বঁটা ওভতাই দিয়া।
ইতিবাচক কাৰ্যসূচী: হাতৰ চৰখাত সূতা কটা আৰু খাদি বস্ত্ৰ গ্ৰহণ; 'তিলক স্বৰাজ পুঁজি' সংগ্ৰহ; বেনাৰস আৰু কাশী বিদ্যাপীঠৰ দৰে জাতীয় শিক্ষানুষ্ঠান স্থাপন; অস্পৃশ্যতা দূৰীকৰণ আৰু ৰাইজৰ আদালত স্থাপন।
আন্দোলন বন্ধ কৰাৰ কাৰণ:
১৯২২ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰীত উত্তৰ প্ৰদেশৰ গোৰখপুৰ জিলাৰ চৌৰীচৌৰা নামৰ ঠাইত উত্তেজিত প্ৰতিবাদকাৰীয়ে থানাত অগ্নিসংযোগ কৰি ২২ জন পুলিচক হত্যা কৰে। গান্ধীজীয়ে উপলব্ধি কৰিলে যে আন্দোলনে অহিংস নীতি পৰিহাৰ কৰি হিংসাত্মক ৰূপ লৈছে। অহিংসাত অটল গান্ধীজীয়ে মৰ্মাহত হৈ ১৯২২ চনৰ ১২ ফেব্ৰুৱাৰীত অসহযোগ আন্দোলন স্থগিত ৰখাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে।
৪। আইন অমান্য আন্দোলনৰ মূল লক্ষ্য কি আছিল? এই আন্দোলনৰ মূল বৈশিষ্ট্য কি আছিল?
উত্তৰ:
মূল লক্ষ্য:
আইন অমান্য আন্দোলনৰ মূল লক্ষ্য আছিল ব্ৰিটিছ চৰকাৰৰ অযুক্তিকৰ আৰু অন্যায় আইনসমূহ অহিংসভাৱে ভংগ কৰি ভাৰতৰ বাবে 'পূৰ্ণ স্বৰাজ' (সম্পূৰ্ণ স্বাধীনতা) অৰ্জন কৰা।
মূল বৈশিষ্ট্যসমূহ:
ডাণ্ডি যাত্ৰা আৰু নিমখ আইন ভংগ: ১৯৩০ চনৰ ১২ মাৰ্চত গান্ধীজীয়ে ৭৮ জন অনুগামীৰ সৈতে সবৰমতী আশ্ৰমৰ পৰা ২৪১ মাইল পদযাত্ৰা কৰি ডাণ্ডি সাগৰপাৰত নিমখ প্ৰস্তুত কৰি নিমখ আইন ভংগ কৰি আন্দোলনৰ শুভাৰম্ভ কৰে।
জনসাধাৰণৰ ব্যাপক অংশগ্ৰহণ: এই আন্দোলনত ছাত্ৰ-ছাত্ৰী, কৃষক, শ্ৰমিক আৰু বিশেষকৈ মহিলাসকলে অভূতপূৰ্বভাৱে সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণ কৰে।
কৰ আৰোপ নামানি চলিবলৈ আহ্বান: চৰকাৰক ভূমি ৰাজহ আৰু অন্যান্য কৰ আদায় নিদিয়াৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰা হয়।
বিদেশী বস্তু বৰ্জন: বিদেশী কাপোৰ জ্বলাই দিয়া হয় আৰু কানি-সুৰাৰ দোকানৰ সন্মুখত পিকেটিং কৰা হয়।
আঞ্চলিক আন্দোলনৰ বিস্তাৰ: উত্তৰ-পশ্চিম সীমান্ত প্ৰদেশত খান আব্দুল গফ্ফাৰ খানৰ 'খোদা-ই-খেদমাতগাৰ' আৰু নাগালেণ্ডত ৰাণী গাইডিন্লিউৰ নেতৃত্বত এই আন্দোলনে ঐতিহাসিক ৰূপ লয়।
৫। কি পৰিস্থিতিত ভাৰত ত্যাগ আন্দোলনৰ সূচনা হৈছিল? ভাৰতৰ স্বাধীনতা সংগ্রামত এই আন্দোলনৰ কাৰ্যসূচীক তুমি মাইলৰ খুঁটি হিচাপে সাব্যস্ত কৰিব খোজা নে? তোমাৰ মতামতৰ সমৰ্থনত যুক্তি দিয়া।
উত্তৰ:
সূচনাৰ পৰিস্থিতি:
দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ আৰু জাপানী আক্ৰমণৰ ভাবুকি: ১৯৩৯ চনত দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত জাপানৰ অগ্ৰগতিয়ে ভাৰতৰ প্ৰতিৰক্ষা সংকাটাপন্ন কৰি তুলিছিল।
ক্ৰিপছ মিছনৰ ব্যৰ্থতা (১৯৪২): ব্ৰিটিছ চৰকাৰে প্ৰেৰণ কৰা ছাৰ ষ্টাফৰ্ড ক্ৰিপছৰ সাংবিধানিক প্ৰস্তাৱসমূহে ভাৰতক তৎকালীন ক্ষমতা হস্তান্তৰৰ কোনো আশ্বাস নিদিয়াত কংগ্ৰেছে ইয়াক প্ৰত্যাখ্যান কৰে।
অৰ্থনৈতিক অৱস্থাৰ অৱনতি: যুদ্ধকালীন মূল্যবৃদ্ধি আৰু খাদ্যৰ অভাৱে জনসাধাৰণক অতিষ্ঠ কৰি তুলিছিল।
আন্দোলনক 'মাইলৰ খুঁটি' হিচাপে সাব্যস্ত কৰাৰ সপক্ষে যুক্তি:
হয়, ভাৰত ত্যাগ আন্দোলনক স্বাধীনতা সংগ্ৰামৰ এক অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ 'মাইলৰ খুঁটি' বুলি বিবেচনা কৰা হয়। ইয়াৰ সমৰ্থনত তলত দিয়া যুক্তিসমূহ দাঙি ধৰিব পাৰি:
সৰ্বাত্মক গণ-আন্দোলন: ১৯৪২ চনৰ ৮ আগষ্টত গান্ধীজীয়ে দিয়া 'কৰিম কিম্বা মৰিম' (Do or Die) শ্লোগানে গোটেই দেশবাসীক এক অভূতপূৰ্ব জাতীয় জাগৰণৰ জোৱাৰত উটুৱাই নিছিল।
নেতৃত্বহীন ৰাইজৰ স্বতঃস্ফূৰ্ত সংগ্ৰাম: আন্দোলনৰ আৰম্ভণিতেই মহাত্মা গান্ধী আৰু শীৰ্ষ নেতাসকলক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা সত্ত্বেও, সাধাৰণ জনতাই স্বতঃস্ফূৰ্তভাৱে আন্দোলনক আগুৱাই লৈ গৈছিল।
ব্ৰিটিছৰ ভেটি কঁপাই তোলা: দেশজুৰি ধৰ্মঘট, ৰেলপথ অচল কৰা আৰু বিকল্প স্থানীয় চৰকাৰ গঠনৰ দৰে কাৰ্যসূচীয়ে ব্ৰিটিছ শাসন ব্যৱস্থা সম্পূৰ্ণ বিকল কৰি পেলাইছিল।
ক্ষমতা হস্তান্তৰৰ পথ সুগম কৰা: এই আন্দোলনৰ পিছত ব্ৰিটিছ চৰকাৰে বুজি পাইছিল যে ভাৰতত ঔপনিৱেশিক শাসন চলাই থকাটো আৰু সম্ভৱ নহয়। স্বাধীনতা আৰু দৰদামৰ বিষয় হৈ থকা নাছিল, ব্ৰিটিছ চৰকাৰৰ সৈতে কেৱল ক্ষমতা হস্তান্তৰৰ আলোচনাহে বাকী ৰৈছিল।
৬। ভাৰতীয় জাতীয় সেনা বাহিনীৰ বিষয়ে এটা চমু টোকা লিখা।
উত্তৰ:
ভাৰতীয় জাতীয় সেনা বাহিনী (Indian National Army - INA) বা আজাদ হিন্দ ফৌজ:
প্ৰতিষ্ঠা আৰু ধাৰণা: ভাৰতীয় জাতীয় সেনা বাহিনীৰ মূল ধাৰণা প্ৰথমতে কেপ্টেইন মোহন সিঙে মালয়ত প্ৰস্তুত কৰিছিল। পিছলৈ ১৯৪২ চনৰ জুন মাহত বেংকক সন্মিলনত বিদেশবাসী প্ৰৱাসী নেতা ৰাসবিহাৰী বসুৰ নেতৃত্বত এই বাহিনী পুনৰুজ্জীৱিত কৰা হয়।
নেতাজীৰ নেতৃত্ব: ১৯৪৩ চনত নেতাজী সুভাষ চন্দ্ৰ বসুৱে ইয়াৰ নেতৃত্ব গ্ৰহণ কৰে আৰু ছিংগাপুৰত 'স্বাধীন ভাৰতৰ অস্থায়ী চৰকাৰ' (আজাদ হিন্দ চৰকাৰ) গঠন কৰে।
সংগঠন আৰু মূল বাণী: INA-ৰ মূল শ্লোগান আছিল 'জয় হিন্দ'। নেতাজীয়ে দেশবাসীক আহ্বান জনাইছিল— "মোক তেজ দিয়া, মই তোমালোকক স্বাধীনতা দিম"। কেৱল পুৰুষেই নহয়, কেপ্টেইন লক্ষ্মী স্বামীনاتھنৰ নেতৃত্বত 'ঝান্সী ৰাণী ৰেজিমেন্ট' নামৰ মহিলা সশস্ত্ৰ বাহিনীও গঠন কৰা হৈছিল।
সামৰিক অভিযান: জাপানৰ সহযোগত আজাদ হিন্দ ফৌজে ব্ৰহ্মদেশ, ইম্ফল আৰু কহামাত ব্ৰিটিছ সেনাক প্ৰত্যাহ্বান জনাইছিল আৰু কেইবাটাও অঞ্চল মুক্ত কৰি ভাৰতীয় পতাকা উত্তোলিত কৰিছিল।
ঐতিহাসিক গুৰুত্ব: দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধত জাপানৰ পৰাজয় আৰু নেতাজীৰ ৰহস্যজনক অন্তৰ্ধানৰ পিছত সেনাবাহিনীয়ে আত্মসমৰ্পণ কৰিবলগীয়া হয় যদিও, আজাদ হিন্দ ফৌজৰ দেশপ্ৰেম আৰু সাহসিকতাই ব্ৰিটিছ-ভাৰতীয় সেনা আৰু জনসাধাৰণৰ মনত স্বাধীনতাকামী উদ্দীপনাৰ সৃষ্টি কৰিছিল।
No comments:
Post a Comment