Monday, August 3, 2026

ASSEB Class X Social Science Geography Chapter 4 Textbook Question and Answers

প্ৰশ্নোত্তৰ (Exercise Solutions)

১। চমু উত্তৰ দিয়া:

(ক) অসমৰ মাটিকালি আৰু জনসংখ্যাৰ ঘনত্ব কিমান?

  • উত্তৰ: অসমৰ মুঠ মাটিকালি হৈছে ৭৮,৪৩৮ বৰ্গ কিলোমিটাৰ আৰু ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি জনসংখ্যাৰ ঘনত্ব হৈছে প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ৩৯৮ জন

(খ) ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি অসমৰ মুঠ জনসংখ্যা কিমান আৰু শিক্ষিতৰ হাৰ কিমান?

  • উত্তৰ: ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল মতে অসমৰ মুঠ জনসংখ্যা হৈছে ৩১২.০৫ লাখ (৩১,২০৫,৫৭৬ জন)। এই সময়ছোৱাত শিক্ষিতৰ হাৰ আছিল ৭২.১৯ শতাংশ

(গ) অসমৰ জনসংখ্যাৰ লিংগ অনুপাত আৰু জনসংখ্যাৰ দশকীয় বৃদ্ধিৰ হাৰ কিমান?

  • উত্তৰ: ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি অসমৰ লিংগ অনুপাত আছিল প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৫৮ গৰাকী মহিলা আৰু ২০০১-২০১১ দশকটোত জনসংখ্যাৰ দশকীয় বৃদ্ধিৰ হাৰ আছিল ১৭.০৭ শতাংশ

(ঘ) অসমৰ আটাইতকৈ বেছি আৰু আটাইতকৈ কম জনসংখ্যাৰ ঘনত্ব থকা জিলা দুখনৰ নাম লিখা।

  • উত্তৰ: অসমৰ আটাইতকৈ বেছি জনসংখ্যাৰ ঘনত্ব থকা জিলা হৈছে কামৰূপ মহানগৰ (মেট্ৰ') আৰু আটাইতকৈ কম জনসংখ্যাৰ ঘনত্ব থকা জিলা হৈছে ডিমা হাছাও

(ঙ) ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি অসমৰ আটাইতকৈ বেছি জনসংখ্যা থকা জিলাখনৰ নাম কি?

  • উত্তৰ: ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি অসমৰ আটাইতকৈ বেছি জনসংখ্যা থকা জিলাখন হৈছে নগাঁও

(চ) অসমৰ প্ৰথম শ্ৰেণীৰ নগৰ কেইখন আৰু আটাইতকৈ বেছি জনসংখ্যা থকা নগৰখনৰ নাম কি?

  • উত্তৰ: ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি অসমত ৭ খন প্ৰথম শ্ৰেণীৰ নগৰ আছে। ইয়াৰ ভিতৰত আটাইতকৈ বেছি জনসংখ্যা থকা নগৰখন হ'ল ৰাজধানী চহৰ গুৱাহাটী (জনসংখ্যা: ৯,৬৮,৫৪৯ জন)

(ছ) অসমৰ চাৰিটা প্ৰধান খনিজ সম্পদৰ নাম লিখা।

  • উত্তৰ: অসমৰ চাৰিটা প্ৰধান খনিজ সম্পদ হৈছে— খাৰুৱা তেল, প্ৰাকৃতিক গেছ, কয়লা আৰু চূণশিল

(জ) অসমত থকা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আৰু অভয়াৰণ্য কেইখন?

  • উত্তৰ: পাঠ্যপুথিৰ তথ্য অনুসৰি অসমত ৫ খন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আৰু ১৮ খন অভয়াৰণ্য আছে।

(ঝ) অসমৰ প্ৰধান কৃষিভিত্তিক উদ্যোগ কেইটাৰ নাম লিখা।

  • উত্তৰ: অসমৰ প্ৰধান কৃষিভিত্তিক উদ্যোগসমূহ হ'ল— চা উদ্যোগ, পাট-মুগা/ৰেচম উদ্যোগ, চেনি উদ্যোগ, কাগজ উদ্যোগ, জুট (মৰাপাট) উদ্যোগ আৰু খাদ্য প্ৰক্ৰিয়াকৰণ উদ্যোগ

(ঞ) অসমৰ তিনিটা তৈল শোধনাগাৰৰ নাম লিখা।

  • উত্তৰ: অসমৰ তিনিটা প্রধান তৈল শোধনাগাৰ হ'ল— ডিগবৈ শোধনাগাৰ, গুৱাহাটী (নুনমাটি) শোধনাগাৰ আৰু নুমলীগড় শোধনাগাৰ (তদুপৰি বঙাইগাঁও শোধনাগাৰো অন্য এক উল্লেখযোগ্য শোধনাগাৰ)।

২। চমু টোকা লিখা:

(ক) অসমৰ পৰিবহণ ব্যৱস্থা (Transport System of Assam)

  • উত্তৰ: অসম উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ দুৱাৰমুখ হোৱাৰ বাবে ইয়াৰ পৰিবহণ ব্যৱস্থা সমগ্ৰ উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বাবেই অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। অসমৰ পৰিবহণ ব্যৱস্থা ঘাইকৈ চাৰি প্ৰকাৰৰ: পথ পৰিবহণ, ৰেল পৰিবহণ, জল পৰিবহণ আৰু বিমান পৰিবহণ

    1. পথ পৰিবহণ: ৰাজ্যখনৰ আভ্যন্তৰীণ যাতায়াতৰ মুখ্য মাধ্যম। বিভিন্ন ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ আৰু ৰাজ্যিক পথে অসমৰ ভিতৰৰ আৰু বাহিৰৰ অন্যান্য অঞ্চলৰ সৈতে সংযোগ স্থাপন কৰিছে

    2. ৰে'ল পৰিবহণ: উত্তৰ-পূব সীমান্ত ৰে'লৱেৰ অধীনত ই যাত্ৰী আৰু গধুৰ বস্তু সৰবৰাহৰ এক সম্ভাৱ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য মাধ্যম

    3. জল পৰিবহণ: ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু বৰাক নদীৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি ই আটাইতকৈ কম খৰচী পৰিবহণ ব্যৱস্থা।

    4. বিমান পৰিবহণ: গুৱাহাটীৰ বৰঝাৰস্থিত লোকপ্ৰিয় গোপীনাথ বৰদলৈ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰ ৰাজ্যখনৰ প্ৰধান আকাশী পথৰ কেন্দ্রস্থল।

(খ) অসমৰ জলসম্পদ (Water Resources of Assam)

  • উত্তৰ: অসম জলসম্পদত অতি চহকী এক ৰাজ্য। নদী-উপনদী, বিল, জলাশয় আৰু ভূ-গর্ভস্থ জলৰূপত অসমত প্ৰচুৰ পানী মজুত আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু বৰাক— এই দুখন প্ৰধান নদী আৰু ইহঁতৰ অলেখ উপনদীয়ে ৰাজ্যখনত পৃষ্ঠীয় জলৰ বিশাল ভঁৰাল গঢ়ি তুলিছে। ইয়াৰ উপৰিও প্ৰচুৰ বৰষুণৰ বাবে মাটিৰ তলিতো ভূ-গর্ভস্থ পানী পর্যাপ্ত পৰিমাণে থাকে। এই জলসম্পদক কৃষিৰ জলসিঞ্চন, খোৱাপানী, জলবিদ্যুৎ উৎপাদন, মাছ উৎপাদন আৰু নদী পৰিবহণত ব্যৱহাৰ কৰাৰ অসীম সম্ভাৱনা আছে।

(গ) অসমৰ অৰ্থনীতিত কৃষিৰ ভূমিকা (Role of Agriculture in Assam's Economy)

  • উত্তৰ: অসমৰ অৰ্থনীতি মূলতঃ কৃষিভিত্তিক। ৰাজ্যখনৰ প্ৰায় ৭৫ শতাংশ লোক প্ৰত্যক্ষ বা পৰোক্ষভাৱে কৃষিৰ লগত জড়িত হৈ আছে আৰু মুঠ নিয়োজিত লোকৰ ৫৩ শতাংশতকৈ অধিক কৃষিখণ্ডত আছে। ধান অসমৰ প্ৰধান খাদ্য শস্য। ইয়াৰ বাহিৰেও চাহ, মৰাপাট, সৰিয়হ, মাহজাতীয় শস্য আৰু শাক-পাচলিৰ খেতিৰে কৃষি খণ্ডই অসমৰ অৰ্থনৈতিক ভিত্তি শক্তিশালী কৰি ৰাখিছে। কৃষিয়ে বহু উদ্যোগলৈ কেঁচামাল যোগান ধৰাৰ উপৰিও বিশাল সংখ্যক লোকক সংস্থাপন দিছে

(ঘ) অসমৰ চাহ উদ্যোগ (Tea Industry of Assam)

  • উত্তৰ: চাহ উদ্যোগ হৈছে অসমৰ আটাইতকৈ বৃহৎ কৃষিভিত্তিক উদ্যোগ। বিশ্বজুৰি অসমৰ চাহে এক বিশেষ সুনাম অৰ্জন কৰিছে। ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছে অসমত চাহ গছ আৱিষ্কাৰ কৰাৰ পৰাই ইয়াৰ বাণিজ্যিক উৎপাদন আৰম্ভ হয়। অসমৰ জলবায়ু আৰু মাটি চাহ খেতিৰ বাবে অত্যন্ত উপযোগী। ৰাজ্যখনৰ অৰ্থনীতিত ৰাজহ সংগ্ৰহ, বৈদেশিক মুদ্ৰা উপাৰ্জন আৰু কেইবা লাখো স্থানীয় লোকক সংস্থাপন দিয়াৰ ক্ষেত্ৰত চাহ উদ্যোগে আটাইতকৈ ডাঙৰ ভূমিকা পালন কৰি আহিছে।

৩। দীঘল প্ৰশ্নোত্তৰ:

(ক) জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ কাৰণসমূহ আলোচনা কৰা আৰু অসমৰ জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ ধাৰা বৰ্ণনা কৰা।

  • উত্তৰ:

    • জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ কাৰণ: অসমত উচ্চ হাৰত জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ মূল কাৰণ দুটা— (১) প্ৰাকৃতিক বৃদ্ধি (জন্মৰ হাৰ আৰু মৃত্যুৰ হাৰৰ পাৰ্থক্য) আৰু (২) জনপ্ৰব্ৰজন। ইয়াৰে ভিতৰত বাহিৰৰ পৰা হোৱা প্ৰব্ৰজনে জনসংখ্যা বৃদ্ধিত আটাইতকৈ বেছি প্ৰভাৱ পেলাইছে। ব্ৰিটিছ শাসনকালৰ পৰাই বিশেষকৈ পূব বংগ (পাছলৈ পূব পাকিস্তান আৰু বৰ্তমান বাংলাদেশ)ৰ পৰা অসমলৈ ধাৰাবাহিকভাৱে হোৱা প্ৰব্ৰজন আৰু ১৯৪৭ চনৰ দেশ বিভাজনৰ পাছত অহা শৰণাৰ্থীৰ সোঁতে জনসংখ্যা অস্বাভাৱিকভাৱে বৃদ্ধি কৰিলে

    • জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ ধাৰা: ১৯০১ চনত অসমৰ জনসংখ্যা আছিল মাথোন ৩২.৮৯ লাখ। ১৯৫১ চনৰ পৰা (স্বাধীনোত্তৰ কাল) অসমৰ জনসংখ্যা অতি দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পাবলৈ ধৰে। বিশেষকৈ ১৯৫১-৬১ আৰু ১৯৬১-৭১ দশক দুটাত জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ হাৰ আছিল যথাক্ৰমে ৩৪.৯৮% আৰু ৩৪.৯৫%। অৱশ্যে ১৯৭১ চনৰ পাছৰ পৰা এই বৃদ্ধিৰ হাৰ ক্ৰমান্বয়ে নিম্নগামী হৈ ২০১১ চনত ১৭.০৭% লৈ হ্ৰাস পায়

(খ) অসমৰ ভৌগোলিক অৱস্থিতি আৰু ইয়াৰ গুৰুত্ব বৰ্ণনা কৰা।

  • উত্তৰ:

    • অৱস্থিতি: অসম ২৪°০৯′ উত্তৰ অক্ষাংশৰ পৰা ২৭°৫৮′ উত্তৰ অক্ষাংশলৈ আৰু ৮৯°৪২′ পূব দ্ৰাঘিমাংশৰ পৰা ৯৬°০১′ পূব দ্ৰাঘিমাংশলৈকে বিস্তৃত। অসমৰ মাটিকালি ৭৮,৪৩৮ বৰ্গ কি.মি. (ভাৰতৰ মুঠ মাটিকালিৰ ২.৪%)। ইয়াৰ উত্তৰে অৰুণাচল প্ৰদেশ আৰু ভূটান; প্ৰত্যেকৰে দক্ষিণে মিজোৰাম আৰু মেঘালয়; পূবে অৰুণাচল প্ৰদেশ, নাগালেণ্ড আৰু মণিপুৰ; আৰু পশ্চিমে পশ্চিমবংগ, ত্ৰিপুৰা আৰু বাংলাদেশ অৱস্থিত

    • ভৌগোলিক গুৰুত্ব: অসমে পশ্চিমবংগৰ সৈতে প্ৰায় ৫০ কি.মি. প্ৰস্থৰ এক ঠেক ভূখণ্ডৰ ("চিকেনছ নেক") দ্বাৰা ভাৰতৰ মূল ভূখণ্ডৰ সৈতে সংলগ্ন হৈ আছে। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আন সকলোবোৰ ৰাজ্যলৈ যাবলৈ অসমৰ উপৰেৰেই পাৰ হ’ব লাগে, সেয়ে অসমক 'উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ দুৱাৰমুখ' বোলা হয়। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বাণিজ্য, সামৰিক কৌশলগত দিশ আৰু পৰিবহণৰ বাবে অসমৰ ভৌগোলিক অৱস্থান অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ

(গ) অসমৰ প্ৰাকৃতিক সম্পদৰ সংকট আৰু সংৰক্ষণ সম্পৰ্কে চমুকৈ লিখা।

  • উত্তৰ:

    • প্ৰাকৃতিক সম্পদৰ সংকট: অসমত অনিয়ন্ত্ৰিত জনসংখ্যা বৃদ্ধি, বনাঞ্চল বেদখল, উদ্যোগীকৰণ আৰু আধুনিক জীৱনশৈলীৰ বাবে প্ৰাকৃতিক সম্পদসমূহত ব্যাপক সংকট ঘটিছে। অতিমাত্ৰা গছ কটাৰ ফলত বনজ সম্পদ কমি গৈছে আৰু জৈৱ-বৈচিত্ৰ্য বিপদাপন্ন হৈ পৰিছে। ঠিক তেনেদৰে অবৈজ্ঞানিকভাৱে খনিজ সম্পদ আহৰণ, মাটি আৰু পানী প্ৰদূষণ আৰু গৰাখহনীয়াৰ সমস্যাই ভূ-সম্পদ আৰু জলসম্পদৰ প্ৰতি ভাবুকি কাঢ়ি আনিছে

    • সংৰক্ষণৰ উপায়:

      1. প্ৰাকৃতিক সম্পদসমূহৰ অপচয় ৰোধ কৰি বহনক্ষমভাৱে বৈজ্ঞানিক পদ্ধতিৰে আহৰণ কৰা

      2. ব্যাপক গছপুলি ৰোপণ কৰা আৰু বনাঞ্চল বেদখল মুক্ত কৰা

      3. প্ৰাকৃতিক সম্পদসমূহ পৰিকল্পিতভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ সুচিন্তিত 'সম্পদ পৰিকল্পনা' যুগুত কৰা

      4. জনসাধাৰণৰ মাজত সচেতনতা বৃদ্ধি কৰা।

(ঘ) অসমৰ অর্থনৈতিক উন্নয়নৰ প্রধান প্ৰত্যাহ্বান বা সমস্যাসমূহ কি কি?

  • উত্তৰ: অসম প্ৰাকৃতিক সম্পদত চহকী হোৱা সত্ত্বেও অৰ্থনৈতিক দিশত এতিয়াও পিছপৰি আছে। ইয়াৰ প্ৰধান সমস্যাসমূহ হ'ল:

    1. জনসংখ্যাৰ হেঁচা আৰু প্ৰব্ৰজন: বিপুল জনসংখ্যা বৃদ্ধি আৰু অনিয়ন্ত্ৰিত অনু প্ৰৱেশে ৰাজ্যখনৰ সম্পদৰ ওপৰত অতিৰিক্ত হেঁচা সৃষ্টি কৰিছে

    2. বানপানী আৰু গৰাখহনীয়া: প্ৰতি বছৰে ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু বৰাক উপত্যকাত হোৱা বিধ্বংসী বানপানী আৰু গৰাখহনীয়াই কৃষি, আন্তঃগাঁথনি আৰু সম্পত্তিৰ অপূৰণীয় ক্ষতি কৰে।

    3. উদ্যোগিক পিছপৰা অৱস্থা: প্ৰচুৰ কেঁচামাল থকা সত্ত্বেও বিনিয়োগ, মূলধন আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ অভাৱত উদ্যোগ খণ্ডৰ বিকাশ মন্থৰ হৈ আছে

    4. অনুন্নত আন্তঃগাঁথনি: যাতায়াত, পৰিবহণ, যোগাযোগ আৰু শক্তি খণ্ডত থকা ক্ৰুটি-বিচ্যুতিয়ে অৰ্থনৈতিক উন্নয়ন প্ৰতিহত কৰিছে

    5. বেকাৰ সমস্যা: শিক্ষিত আৰু অশিক্ষিত যুৱক-যুৱতীৰ অনিয়োজিত অৱস্থা আৰু উপযুক্ত মানৱ সম্পদ গঢ়ি তোলাৰ অভাৱ



No comments:

Post a Comment

ASSEB Class IX General Science Chapter 1 questions and Answers

অধ্যায়-১: আমাৰ চাৰিওকাষৰ বস্তুবোৰ (Matter in Our Surroundings) ইন-টেক্সট প্রশ্নাৱলী (In-Text Questions) ১. তলৰ কোনবোৰ...